Archive for Perì Oikonomías

Pèri Oikonomías VI (Paideía)

Necesaria é a deusa Fortuna, para formar um homem "Teletaí", dado o grande problema filosófico da imposibilidade da transmisión da "areté". E para demostralo aí estaba o caso de Pericles, que ainda sendo um homem notabel, non puido evitar que os seus filhos cairam na máis absoluta mediocridade. Sem embargo, e como para deixar em ridículo esta teoría, a vulgaridade práctica parece indicar que na verdade (se é que acaso a verdade existe) o ensino da virtude se fai habitualmente de maestro a discípulo, se bem este discípulo ha de ser um bem nascido, dotado de excepcionais
qualidades per natura.

Alcanzar a "Sóphrosýné" non é tarefa fácil, pois non depende só do mestre e do aprendis, senon dum longo e constante caminhar, um madurar-se a si mesmo permanente, neste fero mundo do amor pola "Sophía", que irremediabelmente terá que ser intenso.

Toda esta lucidés, compensadora de todo por si mesma, terminará com o tempo, que tudo confunde na súa poeira, só a escritura ou o discípulo, poderam perpetuar dalgunha maneira este legado, este saber acumulado.

Por outra parte saber é algo sumamente perigoso, non exento de inimigos, pois choca frontalmente coa autoridade, que ante a imposibilidade de enganar, recorre con frecuencia á forza contra estes incómodos sabios, que tenhem a ousadía de ensinar ao pobo, pois um pobo ignorante é máis facilmente gobernabel.

Véxase senón casos famosos, na antigüidade os filósofos eram com frequencia perseguidos e mortos e a súa obra queimada.

Acusados de impíos e corruptores da xuventude, eram disculpas utilizadas para librarse destes homes que facían do saber o seu modo de vida.

Prometeu, que por revelar o segredo do fogo, foi submetido polos deuses a um tormento eterno. Tambén o famoso caso de Adán, que quixo saber tanto coma deus, e comer o fruto da árbore da sabiduría, polo que se abateu sobre el toda a cólera divina.

E a pesar de todos estes contratempos hainos que aínda teiman, na misericordiosa labor de ensinar ao ignorante, e protexelo das mans do poder.

Mal de todos nós, se estes ilustres, capaces de sacrificio en aras da razón común, non nos deixaran o seu exemplo e o seu testemunho, estaríamos sem dúbida máis perdidos aínda nesta selva infinda.

Ensinar é unha das labores máis difíciles e perigosas, por todo o anteriormente exposto (nalgunhas democracias americanas incluso se caza ós profesores a tiros) mas também é a máis importante laboura, pois com ela trabálhase, moldéase a Psyché humana, tanto para o bem como para o mal, por essa mesma razón se encontra tan monopolizado o ensino, ou nas mans do Estado, ou nas mans da relixión.

Dúas vías existem para acceder ao conhecimento, a vía da razón que leva a um saber sistemático e a unha erudición magnífica, e a vía dos sentidos, em que um vai avanzando a través do bom gosto neste marabilloso mundo.

Dous tipos tamén de finalidades nesta preparación, a ética do vencedor e a ética do homem felís, ou gradacións intermedias entre a Areté e o Télos.

O homem que medrou amamantado na cultura dos clásicos, conserva unhas características peculiares desta forma de educación, um pouso, tales como um gosto polo desfrute das cousas boas da vida, e pola "labor" em sentido diferente do trabalho, para a través dessa obra lograr unha pervivencia na memoria, que semella a inmortalidade.

Certo é que unha boa educación, nos pode librar de muitas das trampas que o mundo coloca no nosso caminho diario, sálvanos do vigário e do terríbel tormento da reprodución das costumes nefastas, promovidas polo poder sobre a sociedade, a morte das xornaleiras por alcoholismo, os bares, as drogas americanas, o xogo, o tabaco, o desporto de massas e a política, que intoxican, dividen e enfrentan as xentes, num combate sem sentido.

Aínda que tudo estexa asolagado, procuremos manter a toda custa a cabeza de fóra, que esta Galiza-Gaya nossa, nai de poetas, que esta terra verde agarimosa, nos axude a conservar viva esta personalidade cultural propia, que a fala perviva a través dos milenios, para identidade e deleite nosso, que nos murmure nos ouvidos palabras insubstituíveis para o noso velho corazón.

Saúde.

Antonio Argibay Sebastián

Chuzame! chúzame -

No comment »

Perì Oikonomías V (Téchné)

a

Todo este negocio das artes e oficios, deve ser abordado tendo sempre unha visión xeral dos lexítimos intereses da nossa comunidade natural, sendo sempre o fin supremo de toda economía ben nascida, a "autarquía".

Xa Hipias de Élide, proclamaba como meta da vida a autosuficiencia, e foi tan perfeito coas súas mans como coa súa mente, tudo o que levaba encima fora feito por el, non só os vestidos, mas também o anel, o frasco do aceite e a estrígila.

Só quando un non depende dos demais, pode ser verdadeiramente libre, podendo entón pensar e obrar sem estorbos.

Tendo a "Autarquía" como finalidade ideal, a organización posterior da comunidade tenderá neste sentido, buscando as necessidades fundamentais, e finalmente as artimanhas para a súa satisfacción.

Para un planeamento das artes e oficios, temos que iniciar unha búsqueda das necessidades reais, coa intención de sacialas, non para incrementalas, como é habitual na economía privada. A partir destes planteamentos indagaremos sobre a arte do saber bem viver.

Organigrama das necessidades:

Saúde - Médicos (que sigan a persoa desde a infancia)
- Casa de anciáns (ou persoas abandonadas)

Alimentación - Venta directa ao consumidor (Local propio ou mercado holandés)
- Agricultura
- Padaría
- Animais

Vestuario - Roupa
- Calzado

Habitación - Cooperativa de construción

Saber - Centro cultural
- Biblioteca
- Escola (labor sobre menores)
- Fomento san da comunidade por medio de actividades
- Estudos e publicacións

Pracer - Teatro - cinema - danza - música
- A literatura
- Festivais
- Excursións
- Banhos termais - piscina
- Gastronomía

Vistas estas necessidades, todas as techné poderán florecer, pois existen os homes que non poden viver sem elas unha existencia digna.

Importante é tamén que os xovens, sobre todo aqueles que máis valiosos son, non abandonen a aldea e trabalhen en beneficio de todos, pois doutra maneira empobrecerase cada vez máis, e cada vez máis estará submetida a interesses que non serán os melhores para ninguém, disgregadores da comunidade e perigosos para o medio ambiente, acabando tudo nunha miseria franciscana, e em etapas posteriores máis perigosas aínda, em democracia bananera.

Axuda mutua, neste nosso intento de organizar, este desorden em que nos vemos sumidos, un sistema mutualista que apoie a xente nova, tambén consumindo in situ os produtos que eles poidan producir, talvez un mercado local de autoabastecimento.

Lutemos, por un sistema integrado, que nos permita superar esta desorganización, esta falta de saber, esta falta de gusto, esta falta de ética.

Fomentemos a confianza mutua, o talento, o respeito pola natureza, a estética, o gosto polas cousas bem feitas.

As artes van inseparabelmente unidas a unha esmerada educación,a unha cultura de luxo, ó refinamento do gosto e ó bem viver.

Ó contrario do que vulgarmente se pregoa, os artistas nada crian, nada perden, mas tudo o transforman, e ás veces en algo verdadeiramente belo e valioso.

Antonio Argibay Sebastián.

Chuzame! chúzame -

No comment »

Perì Oikonomías IV (Animalia)

a (orixinal en http://www.arrecarallo.creatuforo.com/ve...)

QUOD NATURA ANIMALIA DOCUIT

A todos nos toca pola porta este artigo, pois todos nós somos uns animais, dirán algúns a modo de desculpa que somos racionais, mais a verdade é que tampouco demasiado, pois o instinto da especie nos guía neste fero mundo.

Algúns, entre os que me conto, chamados vulgarmente os bichos do mato, pensamos normalmente que cantos menos animais melhor, pois son moi malos de aturar.

Os nosos melhores amigos, son sem dúvida os vexetarianos, que predicando no deserto intentan vanamente, que non nos comamos uns aos outros, que isto se substitúe ventaxosamente pola agricultura. Os pitagóricos tamén o intentaron na antigüidade, mas fracasaron nas súas tentativas de facer un ceo aquí na terra, axudados sempre de forma desinteresada polas autoridades no seu fiasco. Rememoro aquel monxe confuciano, que maldecía o ben que lle soubera aquela carne asada, lutando infortunadamente por salvar, o seu mundo de perfeita e amábel harmonía.

Sem embargo, nos momentos de debilidade e tenrura necesitamos a súa companhía, as súas palabras, e as súas caricias. A bubela do eido do alcaide que eternamente retorna todas as primaveras, desde neno eu a espreitaba pola xanela, entre os muros de pedra a súa fermosura cativante.

O porco, sem dúvida, o animal por excelencia, merecedor de ser elevado ao rango da divindade. ¿Quem sería tan ingrato, como para non ser capaz de recoñecelo?

- Animais que nos cantan, que viven libres, que nos mostran a cara do paraíso.
- Animal que nos axudas na laboura, que fertilizas os campos.
- Os animais amigos da Onza-Fera, aqueles que nos alimentan, os que son devorados con grato pracer por nós.
- Os animais de companhía, aqueles que supostamente nos aman, aínda que é bastante difícil pensar que alguén poida amarnos.

Todos em rebanhos, nos movemos nesta turbamulta de paixóns, berramos, ladramos, gritamos. Sempre nos mesmos lugares e ás mesmas horas, todos xuntos, irremediavélmente somos arrastados nesta enxorrada que a todos nos leva.

¿¿ Será realmente verdade que "a lo loco se vive mejor"??

Antonio Argibay Sebastián.

Chuzame! chúzame -

No comment »

PERÌ OIKONOMÍAS III (Agrícola)


Toda a frescura d'antano, desfila diante dos nosos olhos, abertos de pasmo, son miles de anos pasados desde Xénophon ateniense nascido no ano 428 a.C., máis coñecido como a abelha ática pola súa laboriosidade no campo da escritura.

Ninguén melhor que el para este canto:

"XENOPHONS MEMORABILIEN" (Fragmento)

Conteiche isto Critóbulo, facéndoche ver que nin sequera, os muito afortunados poden prescindir da agricultura. Dá a impresión, no efeito, que esta ocupación é ao mesmo tempo un motivo de pracer, un medio para acrescentar a facenda e unha forma de adestrar o corpo para poder facer quanto corresponde a un home libre. Em primeiro lugar, a terra produce para quen a trabalha os productos cos que viven os homes e concédelle ademais quanto lhes permite viver regaladamente. En segundo lugar, facilítalhe tamén quanto engalana os altares, as estatuas e a eles mesmos, acompañado de agradabilísimos aromas e vistas. En terceiro lugar, produce e alimenta numerosos manxares, xa que a cría do gando está ligada á agricultura, de modo que os homes teñen víctimas para facerse propicios ós deuses e reses para o seu uso. E aínda que a terra concede os seus bens coa maior abundancia, non permite que se recolhan sen esforzo, senón que acostuma ós homes a soportar os fríos do inverno e os calores do verán. Ós labregos auméntalhes a forza física exercitando o vigor dos seus brazos, e ós que trabalhan coma vixiantes enduréceos despertándoos ó mencer e obrigándoos a facer duras caminhatas. Pois tanto no campo como na cidade, os asuntos máis importantes tenhen sempre fixada a súa hora. Ademais, se se quere defender a cidade coa cabalaría, a agricultura é a máis capacitada para axudarnos a manter os cabalos e se é coa infantaría, ela infunde vigor ao noso corpo. Tamén a terra nos incita a expansionarnos coa caza, xa que ao mesmo tempo dá facilidades para manter o can de caza e nutrir aos animais selvaxens. E tanto os cabalos coma os cans, que se benefician da agricultura, corresponden favorecendo á súa vez a facenda: o cabalo leva polas manháns o capataz ao seu labor e permítelhe o regreso pola tarde; os cans afuxentan as alimanhas para que non damnifiquen as colheitas e os rebanhos, facendo seguras as paraxes solitarias. Tamén a terra estimula aos labregos á defensa armada da súa comarca, ao manter as colheitas en terreos abertos, ao alcance do máis forte.
¿E que arte senón a agricultura dá máis capacidade para correr, disparar e saltar? ¿Que arte produce maior gratificación a quen a trabalha? ¿Cal acolhe con maior pracer aos seus seguidores, invitándoos en quanto se achegan a tomar o que necesitan? ¿Cal hospeda con maior prodigalidade aos estranxeiros? Para invernar con fogo abundante e banhos quentes, ¿onde ha maior facilidade que nunha campinha? ¿onde é máis agradable veranear, coas fontes, as brisas e a sombra, que no campo? ¿Que outra arte ofrece aos deuses primicias máis adecuadas e dá ocasión para as festas máis completas? ¿Cal é máis grata aos escravos, máis agradabel para as mulheres, máis desexada polos filhos e o máis agradabel para os amigos?. A min resúltame estranho que un home libre poida ter unha posesión máis pracenteira que esta, e atopar unha actividade máis satisfactoria que ela e máis proveitosa para a vida. Aínda máis a terra, por ser unha deusa, ensina tamén a xustiza a quen son capaces de aprendela, pois quanto máis a cuidamos con máis bens corresponde. E no caso de que, debido a grandes incursións militares, se vexan privados dos seus cultivos, os que se dedican á agricultura, que reciben unha educación enerxicamente viril, estes, ben adestrados de corpo e espíritu están en condicións, se a divindade non lho impide, de invadir o país dos seus sitiadores e apoderarse do que necesiten para alimentarse. Con frecuencia, en tempo de guerra é máis seguro procurarse o sustento com as armas que coas ferramentas da labranza.
A agricultura tamén ensina a mandar nos homes; contra o inimigo, en efecto, hai que ir con homes, e tamén con homes se leva a cabo a labranza da terra.
Por iso, quen se disponha a ser un bo labrador necesita conseguir que os seus trabalhadores tenhan boa vontade e estexan decididos a obedecerlhe. O mesmo ha de conseguir o que conduza un exército contra o inimigo, recompensando a quen fai o que debe facer e castigando aos indisciplinados. O labrego debe exhortar aos seus trabalhadores tanto como o xeneral aos seus soldados. Os escravos necesitan ter boas esperanzas, tanto coma os homes libres, e aínda máis se cabe, para que estexan dispostos a permanecer no seu posto. Estivo moi acertado quen dixo que a agricultura era a nai e a nodriza das demais artes, pois se a agricultura florece, prosperarán tamén as outras artes, mais cando a terra se ve obrigada a manterse abandonada, menguan case sen excepción as restantes artes, tanto na terra como no mar."

Antonio Argibay Sebastián

Chuzame! chúzame -

No comment »

PERÌ OIKONOMÍAS II (ARBOREA)

¡¡Que a Hedra de Dionisos te coroe arborea infinda!!

Sobe os teus brazos lenhosos, amparas toda a fortuna do mundo, aconchegas no teu peito as túas criaturas.

Na lubre profunda do bosque, todos unidos na irmandade circular da lareira, a chama vertixinosa, conta historias de medo na noite escura, o espíritu poboado de seres.

Todos abandonados nesta morte devoradora, sem un xesto, sem unha palabra, sem um grito de dor pola nosa boca.

Tudo arrasado, pola industria do inferno, as negras caldeiras cheirando mal, cubrindo de lixo o sol.

Neste xardín das Hespérides, a barronca de Barreiros, a madre da levada, poboados por miles de borboletas, saltóns, libélulas, borrados da nosa memoria por mans funestas.

¡¡Escapa o becho do mato, diante da furia do cru cazador!!

Vós que lograsteis revivir, a décadas sistemáticas de destrución, que con o cerne do voso alento pufificais o aire, que amasais com os vosos frutos, um pan antergo e persistente.

¡¡Carbalho amigo!!

Tu loureiro, dos chourizos no fumeiro, teixo que nos liberas das sevicias dos nosos inimigos, dos ácidos corrosivos do estado.

Companheiros neste mundo:

Lume que nos quentas na lareira
Animais que limpais o bosque
Abelendas e seus frutos
Alamedas sombrías
Nogueira fruto e madeira
Castanheiro fruto e madeiro
Cerdeiras fruto e madeira
Teixo redentor
Abetos
Cipreses - pinheiros
Araucarias
Xacarandás de duro corazón
Carbalhos amigos-tanoeiros
Acibinhos
Oliveiras
Sobreiros
Aguacates
Caobas
Ebanos
Vidueiros fermosos
Freixos
Amieiros
Figueiras
Salgueiros cesteiros
Maceiras farturentas
Carpinteiros-ebanistas-escultores

Se vós morredes, a nossa vida non será máis que, um seco deserto.

Antonio Argibay Sebastián

Chuzame! chúzame -

No comment »

Perì Oikonomías I (A agua)


(MOTE)

Descalça vai per-a fonte
Lianor pola verdura;
Vai fermosa e non segura.
(versos d'um cantar velho)

Leva na cabeça o pote,
O testo nas mans de prata.
Cinta de fina escarlata,
saínho de chamalote;
Traz a vasquinha de cote,
Mais branca que a neve pura;
Vai fermosa e non segura.

Descubre a touca a garganta,
cabelos de ouro o trançado,
fita de cor de encarnado...
Tan linda que o mundo espanta!
Chove nela graça tanta
Que dá graça á fermosura;
Vai fermosa, e non segura.

(Luis de Camoes)

Venhem as serenas aguas, Lia e Deva cristalinas, na frescura dos seus tragos, na verdura florescente das súas guirnaldas.

Limpainos da bruta maldade, da cobiza do ouro, cúranos no teu morno vapor de pureza, enrólanos nas ondas do teu río sem tempo, no constante fluír das túas aguas.

Com'a chuva que pinga nas telhas, que corre polos beirais, se desboca polos caminhos do mundo, no seu afán de ver cousas-terras novas.

Tu que cimbras nas fiestras, no rostro das montanhas, regando os campos floridos, as devesas agrestes.

Agua que furas pedra, e arrastras terras do arco da velha, torrentes caminho do mar da nosa vida. Nesta fronteira entre a vida e a morte, entre a fonte e o mar.

Para nós nunca serás un bem económico, sempre máis bem unha companheira-amiga, escondida nas profundezas do bosque, frondosa, secreta, deitada no regazo da nai terra.

Esta é a dádiva máis importante que os montes nos podem dar, librémola do inferno dos químicos, dos venenos nas plantacións dos bosques, da morte industrial.

-AGUA ENGARRAFADA
-AGUA PERFUMADA
-A PISCINA-A SAUNA-OS BANHOS
-A FORZA DOS TEUS MOINHOS
-O ENCORO PARA REGAR OS CAMPOS
-AS FONTES-OS REGATOS-OS RÍOS
-UM MAR DE NUBEMS

Todos os teus tesouros ocultos, toda a túa fortuna inmensa, LIA e DEVA, deusas das aguas, vos que nos regades por dentro, que a vosa chuva dourada caia sobre todos nós, nesta viaxe eterna a um mar infindo de

FELICIDADE

Antonio Argibay Sebastián

Chuzame! chúzame -

No comment »